Элсэлтийн ерөнхий шалгалт дээр тодорхой бус интегралыг олох бодлогууд ирсэн байдаг. Гэхдээ ийм төрлийн бодлого цөөн тооны байдаг ч ЕБС-ийн математикийн хичээлийн программд багтдаг сэдэв учраас тодорхой бус интегралыг бодож чаддаг байх хэрэгтэй. Их дээд сургуулийн эхний курст яг энэ сэдвээр дээд математикийн хичээлүүдтэй тулах учраас хичээлд үзэх аргуудыг мэдэж байх нь шалгалт гэлтгүй цаашдаа хэрэг болно.
Ерөнхий шалгалтын бодлогуудад байгаа тодорхойгүй интеграл олох бодлогууд маш энгийн амархан бараг л хүснэгтийн интеграл байсан гэхэд хилсдэхгүй. Ийм хөнгөн даалгавар дээр сэдвийн аймшигтай нэрнээс сүрдээд оноо алдана гэдэг байж болохгүй.

Энэ хичээлд язгуур агуулсан буюу иррационал илэрхийллийг эмхэтгэх хоёр аргын талаар авч үзье. Иррационал илэрхийллийг эмхэтгэх бодлогууд шалгалтанд нилээд түгээмэл ирдэг бөгөөд сурагчид ийм төрлийн илэрхийллийг эмхэтгэхдээ төдийлөн сайн биш байдаг. Иймд энэхүү универсал аргыг сайтар ойлгосон байхад эмхэтгэх боломжтой ямарч төрлийн иррационал илэрхийллийг эмхэтгэж чадах юм.

хэлбэрийн илэрхийллийг эмхэтгэх

Язгуур алгуулсан илэрхийллийн нэг төрөл бол хэлбэрийн бодлого байдаг. Ерөнхий тохиолдолд илэрхийллийг хэлбэрийн хоёр гишүүнтийн квадрат байдлаар хувиргахыг оролдох хэрэгтэй. a, b, c - том тоонууд биш байвал үүнийг амархан хийдэг. Харин a, b, c "эвгүй" өгөгдсөн бол хоёр гишүүнтийн квадратыг ялгаж чадахгүйд хүрнэ.

Бодлого бодохыг юу гэж ойлгох вэ? Бидний ихэнх нь бодлогыг ухаантай хүмүүс л боддог гэж ойлгоод байдаг. Математикийн шинжлэх ухаанд шийдэгдээгүй асуудлууд олон бий. Эдгээрийн шийдлийг гарган теорем, дүрэм батлах зэрэг нь үнэхээр ухаантай хүмүүсийг ажил. Энэ бол зөвхөн математикийн ухаанд ч биш бүхий л салбарт ийм жамтай. Харин эдгээр суут хүмүүсийн гаргасан шийдлийг хүн бүр өдөр тутмын амьдралдаа байнга ашиглаж байдгаа тэр бүр мэдээд байдаггүй. Жирийн хүмүүсийн хувьд математикийн бодлого бодно гэдэг нь ердөө эрдэмтэн мэргэдийн гаргасан шийдлийг ашиглах л юм. Түүнээс шинээр ямар нэгэн арга зохиогоод шийдэл гаргаад байх ерөөсөө биш. Бодлого бодох гэдэг нь компьютер ашиглах, гар утасны функцээ ажлуулах, машин жолоодохтой ижил ердийн ажил.

Рационал бутархай гэдэг нь хуваар болон хүртвэр нь олон гишүүнтээс бүрдсэн бутархайг хэлнэ. Монгол хэлний орчуулга гэж байдаггүй байх. Гэхдээ олон гишүүнт хуваар болон хүртвэрт нь орсон бутархайг рационал гээд ойлгоход болно. Рационал бутархайтай ажиллах нь математикийн олон төрлийн бодлогыг бодох үндэс болдог учраас үүнийг сайтар эзэмшсэн байх ёстой. Бутархайг зөв эмхэтгэж сураагүй тохиолдолд энгийн илэрхийллийг ч бодож чадахгүйд хүрдэг. Үүнээсээ болоод сурагчид математикийг хүнд гэж бодон тооны хичээлээс айдаг бүр зугтаадаг болдог. Гэтэл математикийн шинжлэх ухаан нь бусдынхаа суурь тул үүнийг ойлгохгүйгээр өөр бусдад суралцан амжилтад хүрнэ гэдэг бараг мөрөөдөл. Энэ бол миний бодол. Одоо үндсэн асуудалдаа орцгооё.