Шүргэгчийн тэгшитгэл

Энэ хичээлээр шүргэгч тэгшитгэлийг олох бодлогуудын талаар авч үзэцгээе. Ямар нэгэн функцийн график татсан шүргэгч шулууны тэгшитгэлийг олох, шүргэлтийн цэгийг олох гэх мэтээр шүргэгч шулуунтай холбоотой бодлогууд ЭЕШ -нд ирдэг. Шүргэгч шулууны тэгшитгэлийг гаргахын тулд уламжлалын геометр утгыг санацгаая. Хэрвээ y=f(x) функцийн графикийн x0 цэгт шүргэгч татвал түүний налуун коэффициент нь шүргэгч болон OX тэнхлэгийн эерэг чиглэл хоёрын хоорондох өнцгийн тангенстай тэнцүү байдаг.

Уламжлалын геометр утгаар x0 цэг дээрх функцийн уламжлалын утга нь энэхүү налуун коэффициенттой тэнцүү байдгийг бид мэднэ.

Дээрх тодорхойлолтыг томьёогоор илэрхийлбэл . Функцийн графикт шүргэгчийн тэгшитгэлийг гаргахын тулд шүргэгч дээр (x,y) координат бүхий дурын цэгийг авъя.

ABC гурвалжинг авч үзвэл тангенсын тодорхойлолтын дагуу гэдэг нь харагдана. Эндээс гарна. Сүүлийн [1] тэгшитгэл бол y=f(x) функцийн графикийн x0 цэгт татсан шүргэгч шулууны тэгшитгэл юм. Тэгшитгэлийн гаргалтыг сайн үзээд [1] томьёог тогтоон аваарай. Томьёоны гаргалгаа их энгийн тул тайлбарлаад байх зүйлгүүй гэж бодож байна. Зөвхөн зургаа л сайн ойлговол бүх зүйл ойлгомжтой. Гаргалгааг үзүүлж байгаа нь математикийн томьёонууд хаа нэгэн газраас зүгээр гараад ирдэггүй бүгд зүй тогтолтой байдгийг харуулах гэсэн юм.
Тэгэхлээр шүргэгч шулууны тэгшитгэлийг бичихийн тулд бидэнд функцийн тэгшитгэл, шүргэгч дайран гарах цэгийг мэдэж байхад л хангалттай. Харин x0 цэг дээрх функцийн утга болон уламжлалын утгыг бид тооцон гаргаж чадна.  
Шүргэгчийн тэгшитгэлийг олох бодлогууд үндсэндээ 3 төрөлд хуваагдана.

1. Шүргэлтийн цэг x0 өгөгдсөн.

Бодлого 13.026
функцийн графикийн x=1 цэгт татсан шүргэгчийн тэгшитгэлийг бич.
Бодолт

Бодлого 13.027
функцийн графикт OX тэнхлэгтэй паралел шүргэгчдийн шүргэлтийн цэгүүдийн абсциссыг ол.
Бодолт

2. Шүргэгчийн налуун коэффициент өгөгдсөн. Өөрөөр хэлбэл x0 цэг дээрх функцийн уламжлалын утга өгөгдсөн.

Бодлого 13.028
y=-x+3 шулуунтай паралел функцийн графикт шүргэх шулууны тэгшитгэлийг бич.
Бодолт

3. Шүргэлтийн цэг биш боловч шүргэгч дайран өнгөрөх цэгийн координат өгөгдсөн.

Бодлого 13.029
A(3,1) цэгийг дайрах функцийн графикийн шүргэгчийн тэгшитгэлийг ол.
Бодолт

Мэдээлэл таалагдсан бол найзуудтайгаа хуваалцаарай.

  Нээгдсэн тоо: 7063 Бүртгүүлэх

Шулуун ба хавтгайн паралел байх шинжүүд

  • Хавтгайд үл орших шулуун нь хавтгай дээр байгаа ямар нэгэн шулуунтай паралел байвал энэ шулуун нь хавтгайтай паралел байна.
  • Хэрвээ шулуун ба хавтгай нь нэг шулуунтай хоёулаа перпендикуляр байвал тэдгээр нь хоорондоо паралел байна.

Хавтгайнууд паралел байх шинжүүд

  • Нэг хавтгай дээрх огтлолцсон хоёр шулуун нь нөгөө хавтгайн огтлолцсон хоёр шулуунтай паралел байвал шулуунуудыг агуулж байгаа хавтгайнууд паралел байна.
  • Хэрвээ хоёр хавтгай нь нэг шулуунтай хоёулаа перпендикуляр байвал тэдгээр нь хоорондоо паралел байна.

  Нээгдсэн тоо: 1836 Төлбөртэй

Бутархай хэсэгт зарим тоонууд хязгааргүй давтагдсан бутархайнууд байдаг. Ийм бутархайнуудын бичлэг 0,666666...; 1,33333...; 0,6818181818... гэж харагдах бөгөөд эдгээрийг үет бутархай гэж нэрлэдэг. Хичээлээр ийм бутархайнууд хэрхэн үүсдэг тэдгээртэй яаж ажиллахыг үзэх юм.

Үет бутархай үүсэх.

1-ийг 3 хуваавал эхлээд тэгээр өгөөд нэг үлдэнэ. Үлдэгдэл дээр тэг нэмээд 3 -аар өгөөд дахиад 1 үлдэнэ. Дахин тэг нэмээд 3-аар өгөөд дахиад нэг үлдэнэ. Эндээс 1:3=0,33333... гэсэн бутархай үүснэ.

  Нээгдсэн тоо: 2796 Төлбөртэй

Дурын нэг болон хоёр үл мэдэгдэгчтэй тэгшитгэл, тэгшитгэлийн системүүдийг функцын графикаар ойролцоогоор бодож болдог. Хоёр үл мэдэгдэгчтэй тэгшитгэлийн системийг бодохдоо тэгшитгэл бүрийг x ба y ээс хамаарсан функционал хамаарал гэж үзээд тэдгээрийн графикийг байгуулна. Графикуудын огтлолцлын цэгийн координат нь x ба y үл мэдэгдэгчдийн утга болно.

Жишээ 1
тэгшитгэлийн системийг бод.

  Нээгдсэн тоо: 2276 Бүртгүүлэх

Кубыг хавтгайгаар зүсэлт хийх нь пирамидын зүсэлтийг бодвол арай энгийн. Өгөгдсөн цэгүүдийн хоёр нь нэг хавтгайд байрлаж байвал тэдгээрийг дайруулан шулуун татаж зүсэгч хавтгайн мөрийг гаргаж болно. Кубын зүсэлтийг байгуулахад зүсэгч хавтгайн мөрийг байгуулах бас нэг боломж байдаг. Паралел хоёр хавтгайг гуравдахь хавтгай паралел шугамуудаар огтолж байгаа тул аль нэгэн талстад зүсэлтийн шугамыг байгуулсан бол нөгөө хавтгайд зүсэлт дайран өнгөрөх цэг олдох бөгөөд бид энэхүү цэгийг дайруулан байгуулсан шулуунтай паралел шулууныг татаж болно. Кубыг хавтгайгаар зүссэн байгуулалтыг хэрхэн үүсгэхийг тодорхой жишээнүүдээр авч үзье.

Үйл явдал /event/ тодорхой үйлдэл хийгдсэн талаар системд мэдэгддэг. Хэрвээ бид энэхүү үйлдлийг ажиглах хэрэгтэй бол яг энд…

Нээгдсэн тоо : 309

 

Манай төсөл олон хуудсуудтай болон тэдгээрийн хооронд динамикаар шилжилт хийж байгаа ч тухайн үед шилжилт хийгдсэн хуудаст тохирох…

Нээгдсэн тоо : 406

 

Зочин (Visitor) паттерн классуудыг өөрчлөхгүйгээр тэдгээрийн обьектуудын үйлдлийг тодорхойлох боломжийг олгоно. Зочин хэвийг ашиглахдаа классуудын хоёр ангилалыг тодорхойлно.…

Нээгдсэн тоо : 354

 

Лямбда-илэрхийлэл нь нэргүй аргын хураангуй бичилтийг илэрхийлнэ. Лямбда-илэрхийлэл утга буцаадаг, буцаасан утгыг өөр аргын…

Нээгдсэн тоо : 450

 

Кодийн сайжруулалт /рефакторинг/ хичээлээр програмийн кодоо react -ийн зарчимд нийцүүлэн компонентод салгасан.…

Нээгдсэн тоо : 524

 

Хадгалагч (Memento) хэв обьектын дотоод төлвийг түүний гадна гаргаж дараа нь хайрцаглалтын зарчмыг зөрчихгүйгээр обьектыг сэргээх боломжийг олгодог.

Нээгдсэн тоо : 520

 

Делегаттай нэргүй арга нягт холбоотой. Нэргүй аргуудыг делегатийн хувийг үүсгэхэд ашигладаг.
Нэргүй аргуудын тодорхойлолт delegate түлхүүр үгээр…

Нээгдсэн тоо : 624

 

Математикт харилцан урвуу тоонууд гэж бий. Ямар нэгэн тооны урвуу тоог олохдоо тухайн тоог сөрөг нэг зэрэг дэвшүүлээд…

Нээгдсэн тоо : 716

 

Төсөлд react-router-dom санг оруулан чиглүүлэгчдийг бүртгүүлэн тохируулсан Санг суулган тохируулах хичээлээр бид хуудас…

Нээгдсэн тоо : 754

 
Энэ долоо хоногт

задаргааны хамгийн их нэмэгдхүүн бол a, b, c -г ол.

Нээгдсэн тоо : 1551

 

тэгшитгэлийг бод.

Нээгдсэн тоо : 1207

 

функцийн уламжлалын утгыг ол.

Нээгдсэн тоо : 451