Орчин цагт хаалттай гарааны ангилал 30-40 жилийн өмнөхтэй харьцуулбал ихээхэн өөрчлөгдсөн. Өмнө нь хаалттай гараанд цагаан эхний нүүдэлдээ ноёны хүүгээ хоёр нүдээр түлхээгүй бүх гарааг хамруулдаг байсан бол одоо зөвхөн цагаан эхний нүүдлээр бэрсний хүүгээ хоёр нүдээр түлхэн харин хар яг ижил хариу нүүдэл хийдэг гараануудыг хаалттай гэж нэрлэдэг болсон. Өөрөөр хэлбэл өнөө цагт төвд 1. d4 d5 гэсэн шууд хүүний тулалт хийгддэг бэрсний гамбитийн төрлийн эхлэлүүдийг хаалттай гараа гэж үздэг. Иймээс өмнө нь хаалттай гараанд оруулж байсан бусад гараанууд гараанд үүсэх хүүний бүтцийг үндэслэн хагас хаалттай, жигүүрийн гэсэн хоёр бүлэгт хуваагдсан.

Альбиний сөрөг гамбитийн үед цагаан оновчтой зөв тоглохгүй бол нилээд хүндрэлд ордог. Гараанд зөв тоглохгүй бол шатрын өрөгт хожил авна гэдэг тун эргэлзээтэй тул гарааны хичээлүүдийг сайтар судлан өөрийн зэвсэглэлдээ авахыг зөвлөе.

Сатааруулах комбинаци өргөн сэдэв бөгөөд тэдний нэг нь сүүлийн шугамд мадлах (хөндий мад) юм. Энэ төрлийн комбинаци нь бусадтайгаа адилаар шатрын хэт ачааллыг үндэс болгон хэрэгждэг. Нэг болон наймдугаар хэвтээ шугамуудыг ихэнхдээ ноёны хорогдох байр хэлбэрээр ашигладаг. Энэхүү шугамын муу хамгаалалт нь гэнэтийн үр дүн бүхий цохилт өгөх боломжийг өрсөлдөгчид олгодог.

Ганц ноёнг мад тавихад шатруудын харилцан уялдаатай тоглолт чухал гэдгийг нэг биш удаа дурьдаж байсан. Морь болон тэмээгээр мад өгөхөд хөлөг дээр шатар бүр нь нөгөөдөө нэмэлт болон дэмжин тоглох энэхүү зарчим нь илүү утгатай болдог. Ер нь ганц ноёнг мадлах техник нь шатруудын хоорондын уялдаа холбооны үндэсийг сурахад сайн сургууль болно. Бидний авч үзэх өргийн төгсгөл нь эхлэн суралцагч төдийгүй зэрэгтэй шатарчинд ч тодорхой хүндрэлийг бий болгодог. Туршлагатай шатарчид хүртэл морь тэмээгээр 50 нүүдэлд багтаан мад хийж чадаагүй тохиолдол гарсан байдаг. Хүчтэй талын шатрууд муу байрлалтай байх үед мадлах ажиллагаа ойролцоогоор 35 орчим нүүдэл болдог нь тэнцэх нөхцөлд их ойрхон болж ирнэ.

Хаалттай гараа багц хичээлийн сүүлийн гараа Чигориний хамгаалалттай таницахыг урья. Хүмүүсийн дунд шатрыг их тоглох тусам сайжирдаг гэсэн ойлголт их түгээмэл байдаг ч онолын үндсийг судлахгүйгээр дан ганц практикаар ямарч чиглэлд төдийлөн сайн амжилтад хүрэхгүй. Хэрвээ та гарааны эхний 5-8 нүүдэлд өргийн хувь заяаг шийдэх алдаа хийж байвал гарааны онолыг заавал судлах хэрэгтэй. Ийм зүйл эхлэн суралцагсад, сонирхогчдын дунд маш түгээмэл тархсан байдаг ч хүмүүс онолыг багшгүйгээр сурах боломжгүй гэсэн шалтгаанаар хойш тавьдаг нь буруу. Сайтад тавигдсан гарааны талаарх багц хичээлүүдийг системтэйгээр үзэн судалснаар та сонирхогчдын дундаа гарааны онолыын тодорхой мэдлэгтэй нэгэн болно гэдгийг батлан хэлье.

Санамж: Мэрэгжлийн шатарчдын хувьд бол тусдаа багш, дасгалжуулагч, сэтгэл зүйч гээд бүтэн багтай байж амжилтанд хүрдэг.