Шатар эхлэн суралцагч мэдэх хэрэгтэй өргүүдийн талаар үргэлжлүүлэн авч үзэцгээе. Өргүүд маш богинохон энгийн мэт боловч эхлэн суралцагчид ихээр гаргадаг алдаануудыг сурснаар өөрийн тоглолтондоо гаргахгүй байхад сургамжтай. Шатарт алдаа гарах нь хожигдохын эхлэл. Алдаж нүүгээд буцах нь бүр муу алдаа. Иймээс алдаануудыг мэддэг аль болохоор гаргалгүй тоглож сурах нь чухал. Өмнөх хичээлд бид 5 өргийг үзсэн бол энэ хичээлээр бас дахин 5 өргийг харах болно.

Бэрсний гамбитийн жишээ өргүүдийг нийтэллээ. Шатар боломжийн тоглож сурахад таниас багагүй хүч хөдөлмөр, цаг хугацааг шаардана гэдгийг ойлгоорой. Та шатар сонирхдог бол онолын мэдлэгээ байнга дээшлүүлж их мастеруудын өргүүдийг сайн судлах нь өөр хоорондоо тоглох эсхүл хүмүүсийн тоглохыг харах зэргээс хамаагүй илүү үр дүнтэй. Шатар сонирхогчид нарын өргүүд гарааны нүүдлүүд дээр алдаа гаргаснаас бараг 70, 80 хувь нь шийдэгддэг. Иймэрхүү байдлаар хичнээн ч тоглосон нэг их сайжрахгүй. Учир нь нөгөө гаргадаг алдаагаа давтаад л байвал цаашдын өрнөл буюу өргийн дунд хэсэгт шилждэггүй тул сонирхогчид өргийн дунд болон төгсгөл хэсгийг бараг хийж сурдаггүй. Гараанаас шууд төгсгөл хэсэг рүү гулгаад явчих маягаар тоглодог гэсэн үг. Гэтэл тоглолтын ур чадварыг жинхэнэ шаарддаг өргийн дунд хэсэгт орохоороо яахаа мэдэхгүй болоод ирдэг. Иймээс сайтад тавигдаж буй жишээ өргүүдийг маш судлан суралцахыг зөвлөе.

Гроссмейстерүүд өрөгтөө хамгийн өргөн ашигладаг гараануудын нэг бол Испани өрөг. Гарааг зохиогчийг Руи Лопес гэж үздэг. Зарим улсуудад гарааг зохиогчийн нэрээр буюу "Руи Лопесийн /Ruy Lopez/ гараа" гэж нэрлэдэг. Гэсэн хэдий ч энэхүү гарааны талаарх анхны мэдээлэл XV-XVI зууны Испаний шатарчин Луис Рамирес де Лусений гарын авлагад дурдагдсан байдаг. Гараа нь нарийн, олон төрлийн схемтэйгээрээ онцлогтой. Гарааны онолын боловсруулалтад В. Стейниц, К. Яниш, М. Чигорин, Ф. Маршалл, З. Тарраш, А. Алехин, М. Эйве, П. Керес, В. Смыслов, И. Болеславский, И. Зайцев, С. Фурман, А. Карпов, Г. Каспаров, Г. Липский зэрэг олон тооны шатарчид их үүрэг гүйцэтгэсэн.
Испани өргийн санаа нь c6 -гийн хар морийг цагаан тэмээгээр дарах эсхүл авах тогтмол заналхийхэд оршихын дээр зарим хувилбарт e5 хар хүүг сулруулах зорилготой. Төрөл бүрийн шатрын програмууд гарааг цагаанд хамгийн ирээдүйтэйн нэг гэж үнэлэдэг.

Шатар сонирхогч болон суралцагчид шатрын гарааны мэдлэгээ дээшлүүлэх нь тоглолтын чанарт илт мэдэгдхүйц дэвшил авчирдаг. Иймд сайтад нийтлэгдэж буй гарааны хичээлүүдийг уншин судлаарай.

Өргийн төгсгөлийн гуравдугаар үед тоглох үндсэн зарчмуудтай танилцая.

Төвлөх зарчим

Шатрын тоглолтын бүх үед төвлөх зарчим үйлчилнэ. Гэхдээ төгсгөлийн үед өмнөх хоёр үеэсээ ялгаатай нь энэхүү зарчмыг бүр ноён хүртэл баримтлах хэрэгтэй. Ноёноо хэрхэн зөв ашиглахаас энэ үед их олон зүйл шийдэгдэнэ. Өөрийн шатруудыг төвд байршуулахыг тоглогч бүр хүсэх нь ойлгомжтой. Энэ нь төвийн талбайн төлөөх тэмцэлд хүргэдэг. Дараах сургамжтай жишээг авч үзье. (1-р диаграм)