Хэлний бичлэг

Ямар ч хэлийг судлахын өмнө бичлэгийн дүрэмтэй танилцах хэрэгтэй. Програмын хэлийг үзэж эхлэхэд бараг уламжлал болсон жишээнээс эхэлье. Энэ нь мэдээж “Hello, Word!” үгийг броузерын дэлгэцэнд гаргах юм. Текстэн редактораа нээгээд доорх жишээг оруулаад файл (жишээ нь hello.php) болгон хадгална.

<?php
echo"Hello, World!";
?>

Файлаа веб серверийнхээ үндсэн хавтаст шилжүүлэн хуулаад веб броузерынхаа хаягийн мөрөнд http://localhost/hello.php гэж бичээд Enter дарна.

Хэрвээ XAMPP анхдагч тохиргоогоор суулгасан бол серверийн үндсэн хавтас нь C:\xampp\htdocs\localhost\ байх ёстой. Гэхдээ суулгах явцад өөрөөр тохируулсан бол үндсэн хавтас өөр байж болно.

Програмын ажиллагааны үр дүн

Програмын кодыг дэлгэрүүлэн авч үзье. <?php … ?> бичлэг нь HTML –ийн тегтэй төстэй болохыг анхаарай. Энэ бичлэгээр PHP кодыг оруулж өгдөг. echo энэ команд нь хашилтанд байгаа үгийг дэлгэцэнд гаргана. PHP командыг ; (цэг таслалаар) дуусгадаг. Програмын ажиллагааны үр дүнд бидний бичсэн кодоос зөвхөн "Hello, World!" үгийг дэлгэцэнд үзүүлж байгааг анхаараарай. Энд л сервер програмын үндсэн онцлог оршиж байгаа юм. HTML файлд эдгээрийг бичсэн бол яг байгаа байдлаараа харагдана. Манай тохиолдолд PHP програм ажиллан үр дүнгээ буцаасан тул код харагдахгүй байна. Хэрвээ бид кодоо <?php … ?> тегийн хооронд бичиж өгөөгүй байсан бол код нь ажиллахгүй байгаа байдлаараа буцаагдана. Жишээ нь

<html>
<head>
<title>
PHP тегийн дотор ороогүй текст
</title>
</head>
<body>
echo "Энэ бол PHP код биш";
<br>
<?php
echo "Hello, World!";
?>
<br>
echo "Энэ бол PHP код биш";
</body>
</html>

PHP кодыг <?php … ?> гээс гадна бас <? … ?>, <% … %>, <script language="php"> …</script> гэсэн тегүүдийг ашиглан оруулж болдог. Гэхдээ <? … ?>, <% … %> ашиглахын тулд тодорхой тохиргоо хийгдсэн байх шаардлгатай байдаг. <script language="php"> нь <?php … ?> ижил боловч бичлэгийн хувьд нүсэр байдгаас ихэнхдээ <?php … ?> хэлбэрийг ашигладаг.

PHP ба HTML

<?php  ?> тегийн гадна байгаа текст нь ямарч боловсруулалтанд орохгүй байгаа нь бид HTML тегийг ашиглах боломжтой гэсэн үг. Жишээ нь

<html>
<head>
         <title>PHP ба HTML</title>
</head>
<body>
<b>
<?php
          echo "Hello, World!";
?>
</b>
</body>
</html>
 

Энэ нь HTML код дотор PHP код оруулсан жишээ юм. PHP кодыг бид <b> … </b> дунд оруулсан тул Hello, World! текст нь өргөн /bold/ форматтай гарч байгаа болно. HTML код дотор PHP код оруулж болохоос гадна PHP кодод HTML тегийг ашиглаж болдог. Дээрх жишээний echo "Hello, World!"; мөрийг <b> … </b> тегийг ашиглахгүйгээр echo "<b>Hello, World!</b>"; гэж бичиж болно. Тэгэхэд үр дүн яг ижилхэн гарах боловч програмын код жаахан удаан биелэгдэнэ.

Тайлбар

Програмын код дотор ямар нэгэн байдлаар тайлбар оруулах хэрэгцээ байнга гардаг. Тайлбар нь програм ажиллах үед тухайн хэсгийг тооцохгүй өнгөрөх боломжийг олгосон програмчлалын хэлний тусгай бүтэц юм. PHP –д нэг болон олон мөр бүхий тайлбар хийх боломжтой. Нэг мөрийг тайлбар болгохдоо // (хоёр налуу зураас) ашиглана. Жишээ нь

<?php
// Энэ бол C++ стилийн PHP тайлбар;
# Энэ бол Unix стилийн PHP тайлбар;
?>

Олон мөр бүхий тайлбар хийхдээ /* ... */ бүтцийг ашиглана. PHP хөрвүүлэгч нь /* тэмдэгтээс хойш */ тэмдэгт хооронд байрлах бүгдийг тайлбар гэж үзнэ. Жишээ нь

<?php
/* Энэ хоорондох текстүүд
бол тайлбар */
/* Энэ нь алдаа /* ингэж болохгүй */ */
?>

Жишээний сүүлийн мөрийг сайн хараарай. Олон мөр тайлбарын бүтцийг ашиглахдаа сүүлийн мөр байдлаар бичвэл алдаа болно. Учир нь хөрвүүлэгч тайлбар эхлэх /* тэмдэгтийг аваад хамгийн ойрхон байгаа */ тэмдэгтийг хайна. Тэгэхлээр дараагийн */ тэмдэгт нь тайлбарт багтахгүй үлдснээр алдаа өгнө. Ихэнх эхлэн суралцагчид тайлбарыг ашиглах дургүй байдаг. Учир нь тэдний бичиж байгаа програмууд нь тайлбарын шаардлагагүй тийм жижигхэн байдаг. Том хэмжээний програмд тайлбар хийхгүйгээр явна гэдэг нь тун хүндрэлтэй байдаг. Иймд анхнаасаа програмын кодод тайлбар хийж сурах нь маш хэрэгтэй. Тайлбараас гадна програмын кодыг бичихдээ эмх цэгцтэй бичих нь кодыг унших, алдаа олох, засварлахад маш чухал үүрэг гүйцэтгэдэг гэдгийг байнга анхаарч байгаарай.

Мэдээлэл таалагдсан бол найзуудтайгаа хуваалцаарай.

  Нээгдсэн тоо: 1519 Төлбөртэй

Өмнөх хичээлүүдэд манай жижигхэн АУСистемийн өгөгдлийн санг үүсгэн тохиргооны файлыг бичсэн. Одоо манай программын үндсэн класс болох Article -ийг үүсгэе. Манай системд Article нь өгөгдлийн санд материалыг хадгалах, тэдгээрийг удирдах, сайтын хуудаст гаргах материалуудыг татан авчрах асуудлуудыг шийдвэрлэх ердөө ганц PHP класс юм. Бид энэхүү классыг үүсгэсний дараа материалыг үүсгэх, шинэчлэх, үзүүлэх, устгах скриптүүдийг үнэхээр амархан зохиох болно. 

Хичээлийн материалыг сайн ойлгон авах хэрэгтэй. Ер нь обьект хандалттай программчлалын хэлнүүдийн классууд яг иймэрхүү зарчмаар ажилладаг.

  Нээгдсэн тоо: 3665 Бүртгүүлэх

Програмчлалын бүхий л хэлнүүдэд операторууд байдаг. Үнэн хэрэгтээ бид өмнөх хичээлүүдэд операторуудыг ашиглаж байсан хэдий ч эдгээрийн тухай дурдаагүй билээ. Оператор ашиглах нь бидний өдөр тутам ашигладаг арифметик үйлдлүүдтэй төстэй болохоор онцын хүндрэлгүй зүйл.

Оператор – шинэ утга гаргахын тулд ашигладаг хэлний бүтэц юм.

Шийдэх асуудлаасаа хамаарч операторууд нь харьцуулах, арифметик, логик, мөрийн гэх мэт олон төрөл байдаг. Операторыг хэрэглэж байгаа утгуудыг операнд гэдэг. Жишээ нь

$num=CASH-3; энд ( = ) тэнцүү болон ( - ) хасах тэмдгүүд нь операторууд $num, CASH, 3 нь операндууд болно.

Илэрхийлэл гэдэг нь оператор болон операндуудын нийлсэн бичлэг юм.

  Нээгдсэн тоо: 2444 Төлбөртэй

Өнөөдөр бид дадлагын хичээлээ обьект хандалтад программчлалын суурь ойлголтын нэг болох өвлөх зарчмаар үргэлжлүүлнэ. Өвлөх (Inheritance) гэж юу вэ? Өмнө нь үүсгэсэн байсан классын бүх арга болон шинжүүдийг дараагийн класс өвлөн авах боломж юм. Энэ тохиолдолд өмнө нь үүсгэсэн классыг "эцэг" харин түүнээс өвлөлт хийж байгааг "хүүхэд" гэж нэрлэдэг талаар Өвлөх (Inheritance) зарчим хичээлд үзсэн. Иймд механизмын талаар энд дэлгэрүүлж үзэлгүйгээр шууд дадлагын даалгавартаа орцгооё.

  Нээгдсэн тоо: 2993 Нийтийн

Обьект хандалтад программчлалын класст тогтмолыг хэрхэн зарлах, тогтмолууд ямар хэрэгтэй, процедур хандалтад PHP -д зарлагдсан тогтмолуудаас юугаараа ялгаатай талаар энэ хичээлээр авч үзье. PHP -д тогтмол утгууд гэх ойлголт байдаг бөгөөд тэдгээрийг define түлхүүр үгээр зарлан өгдөг гэдгийг санаж байгаа байх.

Үйл явдал /event/ тодорхой үйлдэл хийгдсэн талаар системд мэдэгддэг. Хэрвээ бид энэхүү үйлдлийг ажиглах хэрэгтэй бол яг энд…

Нээгдсэн тоо : 289

 

Манай төсөл олон хуудсуудтай болон тэдгээрийн хооронд динамикаар шилжилт хийж байгаа ч тухайн үед шилжилт хийгдсэн хуудаст тохирох…

Нээгдсэн тоо : 368

 

Зочин (Visitor) паттерн классуудыг өөрчлөхгүйгээр тэдгээрийн обьектуудын үйлдлийг тодорхойлох боломжийг олгоно. Зочин хэвийг ашиглахдаа классуудын хоёр ангилалыг тодорхойлно.…

Нээгдсэн тоо : 336

 

Лямбда-илэрхийлэл нь нэргүй аргын хураангуй бичилтийг илэрхийлнэ. Лямбда-илэрхийлэл утга буцаадаг, буцаасан утгыг өөр аргын…

Нээгдсэн тоо : 431

 

Кодийн сайжруулалт /рефакторинг/ хичээлээр програмийн кодоо react -ийн зарчимд нийцүүлэн компонентод салгасан.…

Нээгдсэн тоо : 480

 

Хадгалагч (Memento) хэв обьектын дотоод төлвийг түүний гадна гаргаж дараа нь хайрцаглалтын зарчмыг зөрчихгүйгээр обьектыг сэргээх боломжийг олгодог.

Нээгдсэн тоо : 504

 

Делегаттай нэргүй арга нягт холбоотой. Нэргүй аргуудыг делегатийн хувийг үүсгэхэд ашигладаг.
Нэргүй аргуудын тодорхойлолт delegate түлхүүр үгээр…

Нээгдсэн тоо : 596

 

Математикт харилцан урвуу тоонууд гэж бий. Ямар нэгэн тооны урвуу тоог олохдоо тухайн тоог сөрөг нэг зэрэг дэвшүүлээд…

Нээгдсэн тоо : 688

 

Төсөлд react-router-dom санг оруулан чиглүүлэгчдийг бүртгүүлэн тохируулсан Санг суулган тохируулах хичээлээр бид хуудас…

Нээгдсэн тоо : 723

 
Энэ долоо хоногт

Хоёр тойрог гадна талаараа шүргэлцсэн. Нэг тойргийн шүргэгч нь нөгөө тойргийнхоо төвийг дайран гарсан. Шүргэлтийн цэгээс хоёрдахь тойргийн төв хүртэлх зай нь энэ тойргийн радиусаас 3 дахин урт. Нэгдүгээр тойргийн урт хоёрдугаар тойргийн уртаас хэд дахин их вэ?

Нээгдсэн тоо : 1553

 

тэгшитгэлийг бод.

Нээгдсэн тоо : 2013

 

бол илэрхийллийн утгыг ол.

Нээгдсэн тоо : 990