Интерфейсийг ашиглах практик жишээ.

Та Интерфейс хичээлээс ОХП-д чухал байр суурьтай интерфейс гэсэн ойлголтын талаар үзэж тодорхой ойлголттой болсон гэж бодож байна. Иймд энэ хичээлээр интерфейсийг хаана ямар байдлаар ашиглахыг жишээ дээр авч үзэцгээе. Бидэнд мөрийн төрлийн Name, бүхэл тоон төрлийн Age талбар бүхий Student гэсэн бүтэц байлаа гэж бодъё.

Энэ хичээлээр бид ОХП-д томоохон байр суурийг эзэлдэг интерфейс гэдэг ойлголтыг авч үзэх болно. Сэдэв сонирхолтой, нарийн хэдий ч ойлгож чадна гэдэгт итгэлтэй байна. Ингээд интерфейс гэж юу болохоос эхлэе.

Интерфейс гэж юу вэ?

Интерфейсийн олон янзын тодорхойлолтууд байдаг. Jeffrey Richter өөрийн "CLR via C#" номондоо интерфейсийг аргуудын тодорхойлогчдын нэрлэсэн багц гэжээ. Тодорхойлолтыг ухан ойлгоцгооё. Делегат ба үйл явдал хичээлд үзснээр бол аргын тодорхойлогч /Signature/ гэдэг нь аргын нэр, түүнээс буцаах утгын төрөл, оролтын параметрын төрлийг агуулах хэв юм.

Бид өмнөх хичээлээр битүүмжлэгдсэн, статик классуудын талаар үзсэн. ОХП-д классууд чухал үүрэгтэй нь ойлгомжтой. Иймээс класуудын төрлүүдийг мэдээд зогсохгүй тэдгээрийг хаана хэрхэн ашиглахыг маш зөв ойлговол таны код цэгцтэй, ойлгомжтой, өөрчлөлт, шинэчлэл хийхэд уян хатан болдог. 

Програмчлалын аргачлал Singleton

Статик арга, классыг хэрхэн ашиглах жишээ болгоод Singleton гэдэг өргөн дэлгэрсэн програмчлалын  аргачлалыг авч үзье. Програм зохиогчдын дунд энэхүү аргачлалын талаар эерэг, сөрөг янз бүрийн үзэл бодлууд байдаг гэдгийг хэлэх нь зүйтэй.

ОХП-д классын тухай ойлголт чухал байр суурийг эзэлдэг. Иймээс классын төрлүүдийн талаар сайтар ойлгосон байх шаардлагатай. Хичээлээр бид битүүмжлэгдсэн, статик, абстракт классуудын талаар авч үзнэ. Классын эдгээр төрлүүдийг хөнгөнөөс нь хүнд рүү нь битүүмжлэгдсэн, статик, абстракт гэсэн дарааллаар судлана.

Битүүмжлэгдсэн буюу sealed класс

Классыг тэмдэглэх sealed түлхүүр үгийн орчуулга нь битүүмжлэгдсэн гэсэн байгаа юм. Орчуулга оновчтой болоогүй байж мэдэх тул sealed class гэсэн англи нэрээр нь тогтоон авбал илүү сайн. sealed түлхүүр үг юуг илэрхийлэх, хаана хэрхэн ашиглах вэ? Хэрвээ классыг sealed түлхүүр үгээр тэмдэглэсэн бол тэр эцэг класс болж болохгүй. Өөрөөр хэлбэл sealed классаас удамшуулж болохгүй. Иймээс удамшилтын гинж sealed түлхүүр үгээр тэмдэглэгдсэн класс дээр тасрах болно.

Обьект хандлагат програмчлал encapsulation - хайрцаглалт, inheritance - удамшилт, polymorphism - полиморфизм гэсэн гурван үндсэн зарчим дээр суурилдаг гэдгийг өмнөх хичээлүүдэд үзсэн. Энэ хичээлээр polymorphism - полиморфизм зарчмын талаар үзэх болно. Монголоор орчуулгад тохирох үгийг би олж чадаагүй. Полиморфизм гэдэг нь суурь классын ажиллагааны төлөв байдлыг хүүхэд класст өөрчлөхийг хэлнэ. Ойлгомжгүй байна уу. Гэхдээ үнэндээ бол тийм нарийн зүйл биш.

Онолын хувьд обьект хандлагат програмчлал гурван үндсэн зарчим дээр суурилдаг. Үүнд

1. encapsulation - хайрцаглалт
2. inheritance - удамшилт
3. polymorphism - полиморфизм

ордог. Хайрцаглалт гэдгийг классын ажиллагааны логикийг бусад классуудаас хандалтын хэлбэрээр зохицуулан хаах гэж ойлгож болно. Өөрөөр хэлбэл бусад классуудад ашиглаж болох арга, шинжүүдийг public төрлийнх харин шинжид утга олгох, арга өөрөө ашиглах хувьсагчид гэх мэт бусад аргууд ашиглах шаардлагагүй хэсгүүдэд хандалтын private төрлийг тавих юм. Энэ тухай бид C# төрлийн бүрэлдхүүн хичээлд арга private төрлийн хувьсагчид хэрхэн хандахыг ойлгохдоо авч үзсэн.

Өмнөх хичээлээр бид делегатын талаар тодорхой авч үзсэн. Энэ хичээлээр өмнөх хичээлд үзсэн зүйлүүдийг үргэлжлүүлэн үйл явдал гэдэг ойлголтыг авч үзнэ. Иймээс хичээлийн материалыг үзэхийн өмнө Делегат ба үйл явдал 1 хичээлийг сайтар судлан ойлгосон байх шаардлагатай.

Нэгдсэн /ерөнхийлөгдсөн/ делегат.

Дараах дохиолдолыг авч үзье. Бидэнд void (string) тодорхойлогчид тохирох аргад холбоотой CountDelegate гэсэн делегат байлаа гэж үзье. Яваандаа програмын ажиллагааны кодод void (string) тодорхойлогчид тохирох аргад холбоотой бас нэгэн TimesDelegate гэсэн делегат хэрэгтэй болох тохиолдол гарч ирэх бүрэн боломжтой. Ийм байдлаар 3 дахь 4 дэхь тохиолдлууд гарч болно.

Бид C# төрлийн бүрэлдхүүн хичээлүүдэд төрлийн Үйл явдлууд /Events/ ухагдхуунаас бусад гишүүдийг үзсэн. Иймээс энэ хичээлд Үйл явдлууд /Events/ ойлголтын талаар авч үзье. Үйл явдал делегат /delegate/ гэдэг ойлголт дээр суурилдаг учраас эхлээд делегат ухагдхууныг авч үзээд дараа нь үйл явдал гишүүний талаар авч үзье Delegate гэсэн үгийг монголчилбол "төлөөлөгч" гэж хэлж болох юм. Гэхдээ би делегат гэсэн нэрээр нь шууд ойлгон тогтоон авах нь илүү гэж үзлээ.

C# хэлний төрлийн бүрэлдхүүний талбар шинжүүдийн талаар өмнөх хичээлд үзсэн. Энэ хичээлээр төрлийн чухал бүрэлдхүүн болох шинжинй талаар авч үзэх болно. Хичээлд Төрлийн бүрэлдхүүн. Талбар Шинж хичээлийн жишээг ашиглах болно.

Шинжүүд.

Шинжүүд гэж юу болохыг ойлгохын тулд жишээндээ _age талбарын утгыг буцаах public int Getage(), _age талбарт утга олгох public void SetAge(int age) аргуудыг нэмэн өгье. 

        public int Getage()
        {
            return _age;
        }

        public void SetAge(int age)
        {
            _age = age;
        }

Өмнөх хичээлээс бид C# хэлний өгөгдлийн бүх төрлүүд утгаар (өөрөөр хэлбэл бүтцээр "struct") болон холбоосоор (өөрөөр хэлбэл классаар "class") өгөгдөх төрлүүдэд хуваагдахын дээр бас энгийн ба энгийн бус гэсэн ангилалтайг мэдэж авсан.
Энэ хичээлээр бид төрлүүд ямар үндсэн хэсгээс бүрддэг эдгээр хэсгүүд өөр хоорондоо хэрхэн харьцдаг талаар авч үзнэ. Хичээлд Өгөгдлийн төрлүүд хичээлийн жишээг ашиглах болно. C# хэлний өгөгдлийн ямарч төрөлд тэдний ямар ангилалд багтахаас үл хамааран дараах гишүүдтэй байж болно. Үүнд:

1. Талбарууд /fields/ - Энд төрөлд удирдаж байх өгөгдлүүд хадгалагдана.
2. Аргууд /Methods/ - Төрөл өөрийн талбарууд болон бусад өгөгдлүүд дээр хийж болох үйлдлүүд.
3. Шинжүүд /Properties/ - Энэ бол төрлийн талбаруудтай илүү эвтэйхэн хандан ажиллах тусгай хэрэгсэл
4. Үйл явдлууд /Events/ - Энэ нь төрөл өөртөө орсон өөрчлөлтийг бусад төрлүүдэд мэдэгдэх тусгай хэрэгсэл.
5. Төрлийн байгуулагч /Constructor/ - Шинэ төрлийг үүсгэхэд дуудагдах тусгай арга.